2026/06/22
Welory, Kółko Krzyżyk, Żurawie ...
... to nazwy typów ekologicznych donic i ogrodów wertykalnych. Obiekty zaprojektowali i wykonali ich prototypy uczniowie Państwowego Liceum Sztuk Plastycznych im. C. Brancusiego w Szczecinie w projekcie pt. "Zrównoważony desing: ekologiczne doniczki i ogrody wertykalne", nagrodzonym w VII edycji Konkursu Programu Grantowego WENA Fundacji Rodziny Staraków pt. „Rzeczy, które robimy ze sztuką”.
Osiągniętym celem projektu było doświadczenie kompletnego procesu twórczego od pomysłu, poprzez projekt, wytworzenie materiału, testowanie funkcji, aż po finalny prototyp – a wszystko według reguł zrównoważonego desingu i odpowiedzialności projektowej wobec środowiska naturalnego.
Uczniowie klas 2-4: Blanka Róż, Aleksandra Falkiewicz, Maria Grzywa, Roksana Tomaszewska, Hanna Kotniewicz, Aniela Laskowska, Gabriela Kurowska, Zuzanna Madej, Zuzanna Drobna, Mateusz Bizio, Alicja Wójcicka, Laura Marciniak - zostali poprowadzeni w projekcie przez nauczycieli projektowania wyrobów artystycznych - wzornictwa: Martę i Łukasza Krupów.
Szczeciński plastyk po raz pierwszy znalazł się w gronie laureatów Konkursu Programu Grantowego WENA i jak zgodnie stwierdzili nauczyciele prowadzący i uczniowie – projekt był wyzwaniem, eksperymentem w wielu obszarach projektowania i wzornictwa. Finalnie dał uczniom ogromne doświadczenie w tej dziedzinie i zetknięcie z prawdziwym projektowaniem prototypów donic i ogrodów wertykalnych.
Uczniowie doświadczyli w procesie twórczym, że droga od pomysłu do produktu o określonych funkcjach jest bardzo złożona i wymagająca. Zgodnie z założeniami projektu, dążyli do tego, aby zaprojektowane obiekty były „rzeczami robionymi ze sztuką”, estetycznymi, eleganckimi, powstającymi z szacunkiem do środowiska i jednocześnie spełniającymi swoje funkcje użytkowe.
Projekt był jednym wielkim procesem badawczym w kontekście ekologii, recyclingu, inżynierii i procesów technologicznych. Uczniowie wykazali się ogromną kreatywnością w tworzeniu prototypów donic. Welory – wertykalne donice modułowe powstały z inspiracji literą „W”, inne rysunkiem oraz rzeźbą figury FI w wykonaniu Patronki Konkursu – Wandy Gołkowskiej. Donice „Kółko Krzyżyk” nawiązują do tej popularnej gry, w modułowym układzie dziewięciu obrotowych elementów. Donice „Żurawie” inspirowane są historycznymi obiektami bulwarów szczecińskich.



Zachwyciliśmy się nie tylko formą donic. Zespół projektowy pomyślał również o systemie nawadniania z ekologicznym podejściem do zużycia wody w układzie zamkniętym, opartym na grawitacyjnym jej przepływie.

Odwiedziliśmy pracownię wzorniczą, w której nauczyciele prowadzący zapoznali nas z działaniem nowoczesnego urządzenia zakupionego w projekcie do produkcji filamentu – materiału, z którego zostały wykonane prototypy donic.

Łukasz Krupa, Wiesława Giedrojć, Marta Krupa
Wszystko wydawałoby się takie proste. Jednak uczestnicy napotkali wiele problemów, mimo pracy zgodnie z instrukcją. Zachwyciło nas to jak uczniowie z doświadczania błędu wiele wynieśli. Nie załamywali się. Podeszli z refleksją i wyciągnęli wnioski.

Rozmawiając z uczniami widzieliśmy ogromne zadowolenie z udziału w projekcie, dzięki któremu mieli możliwość zetknięcia się z designerami światowego formatu Warszawskich Targach Designu m.in.: Karimem Rashidem, Fabio Novembre, Rossem Lovegrove.
Młodzież słuchając wykładów, oglądając stoiska wystawców z całego świata, czerpała inspirację i wiedzę.
Innym doświadczeniem w projekcie były warsztaty z tworzenia ogrodów wertykalnych, bioplastików, przetwarzania tworzyw sztucznych oraz warsztaty w Pracowni Projektowania Inkluzywnego w Katedrze Projektowania Produktu na Wydziale Wzornictwa Akademii Sztuki w Szczecinie.
Innym, cennym dla uczniów efektem projektu jest uzmysłowienie świadomego projektowania w otaczającym środowisku. Stąd bardzo ważnym elementem projektu był miejski spacer i rozpoznanie istoty tworzenia w przestrzeni publicznej, w zgodzie z elementami krajobrazu, szacunkiem dla natury, promocją zieleni i recyclingu.
Gratulujemy realizacji projektu, jego wartości edukacyjnej. Jesteśmy przekonani, że zdobyte doświadczenie i wiedza będą procentować na dalszej drodze młodych projektantów.
Partnerzy Programu Grantowego WENA: Centrum Edukacji Artystycznej w Warszawie, Akademia Sztuk Pięknych w Warszawie, Akademickie Centrum Designu w Łodzi.
